कार्यक्रममा प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत देवराज चौलागाई ले कालिका नगरपालिका दुध उत्पादनका हिसाबले सम्भावनायुक्त क्षेत्रका रूपमा स्थापित हुँदै गएको बताए । किसानहरूको मनोबल बढाउन उनीहरूको व्यक्तिगत खातामै रकम पुग्ने व्यवस्था मिलाइएको जानकारी दिँदै उनले आगामी दिनमा सहकारीमा आबद्ध नभएका व्यक्तिगत किसानलाई समेत अनुदान कार्यक्रममा समेट्ने तयारी भइरहेको बताए ।- “हाल सहकारीमार्फत दुध बिक्री गर्ने किसानलाई मात्रै अनुदान दिइएको छ,” उनले भने, “तर व्यक्तिगत रूपमा दुध उत्पादन तथा बिक्री गर्ने किसानहरूलाई पनि आगामी कार्यक्रमहरूमा समावेश गर्ने लक्ष्य राखेका छौं ।”

नगरपालिकाका अनुसार आर्थिक वर्ष २०८१/०८२ मा कालिका नगरक्षेत्रमा कुल ५८ लाख ७६ हजार ५ सय लिटर दुध उत्पादन भएको छ । यसमध्ये दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्थामार्फत मात्रै ४० लाख २६ हजार ८ सय ९७ दशमलव ९३ लिटर दुध बिक्री भएको तथ्यांक सार्वजनिक गरिएको छ ।

दुध बिक्रीबाट सहकारीमार्फत मात्रै करिब २९ करोड रुपैयाँ आम्दानी भएको नगरपालिकाले जनाएको छ । अन्य माध्यमसमेत जोड्दा कुल दुध बिक्रीबाट करिब ४१ करोड रुपैयाँ आम्दानी भएको अनुमान गरिएको छ । यसले कालिका नगरपालिकाको ग्रामीण अर्थतन्त्रमा दुध व्यवसायले महत्वपूर्ण योगदान पुर्‍याएको देखिन्छ ।

अनुदान प्राप्त गर्ने सहकारी संस्थामध्ये सबैभन्दा धेरै रकम पदमपुर दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले प्राप्त गरेको छ । उक्त संस्थाले २९ लाख ६८ हजार ७ सय ९६ रुपैयाँ ७ पैसा अनुदान पाएको हो ।

त्यसैगरी मनकामना दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले २७ लाख १५ हजार ५ सय ३० रुपैयाँ ६५ पैसा, उत्थान दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले २१ लाख ३२ हजार २ रुपैयाँ ५१ पैसा, नवमिलिजुली दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले १३ लाख ८४ हजार ६ सय ३८ रुपैयाँ ९३ पैसा अनुदान प्राप्त गरेका छन् ।

यस्तै सामुदायिक दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले ४ लाख १ हजार ३ सय ७९ रुपैयाँ ६३ पैसा, कञ्चन दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले ३ लाख ८८ हजार १ सय ६६ रुपैयाँ १७ पैसा तथा भटेनी दुग्ध उत्पादक सहकारी संस्था लिमिटेड ले ५ लाख ११ हजार २ सय ९९ रुपैयाँ अनुदान प्राप्त गरेका छन् ।

कार्यक्रममा बोल्दै राजेन्द्र प्रसाद ढूंगानाले दुध व्यवसायले गाउँको पैसा गाउँमै टिकाउन ठूलो भूमिका खेलेको बताए । उनले किसानहरूले लामो समयदेखि अनेक संघर्षका बीच दुध उत्पादन गर्दै आएको स्मरण गरे ।

“एक समय यस्तो थियो, दुधको मूल्य नपाएर किसानहरूले सडकमा दुध पोख्नुपर्ने अवस्था थियो,” उनले भने, “तर अहिले अवस्था परिवर्तन हुँदै गएको छ । किसानको उत्पादनले बजार पाउन थालेको छ । अनुदानले किसानलाई थप उत्साहित बनाएको छ ।” उनले आगामी वर्षहरूमा अनुदान रकम अझ बढाउन नगरपालिकासँग मागसमेत गरे ।

स्थानीय तहले कृषि तथा पशुपालन क्षेत्रलाई प्राथमिकतामा राख्दै किसानमैत्री कार्यक्रम सञ्चालन गरेपछि कालिका नगरपालिकामा व्यवसायिक दुध उत्पादनतर्फ किसानहरूको आकर्षण बढ्दै गएको देखिन्छ । नगरपालिकाले कृषि क्षेत्रको विकासलाई रोजगारी सिर्जना, आर्थिक सशक्तीकरण र ग्रामीण समृद्धिसँग जोडेर हेरेको छ ।

विशेषगरी युवा पुस्तालाई कृषि पेशामा आकर्षित गर्ने उद्देश्यले आधुनिक कृषि प्रविधि, व्यवसायिक पशुपालन तथा उत्पादनमा आधारित अनुदान कार्यक्रमलाई अझ प्रभावकारी बनाउने योजनामा नगरपालिका रहेको जनाइएको छ ।अनुदान वितरण कार्यक्रम आर्थिक समितिका संयोजक दीपक सिंह परियारको अध्यक्षतामा आयोजना गरिएको थियो ।