चितवन । कोरोना कहरका कारण बिगत दुई वर्ष देखि हुन नसकेको बिक्रमबाबा मेला यस वर्ष सञ्चालन हुने भएको छ । यही चैत १८ गते देखि बैशाख ३ गते सम्म बिक्रमबाबा मेला हुन लागेको हो । मेलाका लागि केरुङ्गा उपभोक्ता समिति, पटिहानी उपभोक्ता समिति र घैलाघारी सामुदायीक वनले व्यवस्थापनको काम गरिरहेका छन् । दुईवटा उपभोक्ता समितिले पूजा व्यवस्थापनको काम गर्ने छन् भने सामुदायीक वनले पार्कीङ् व्यवस्थापन र सामुदायीक वन क्षेत्र भित्रको वजार व्यवस्थापनको काम गर्ने छन् ।
पटिहानी उपभोक्ता समितिका उपाध्यक्ष कृष्णहरी शर्माले बिक्रमबाबा मेलामा आउने भक्तजनहरुको चापलाई मध्यनजर गर्दै व्यवस्थापनको काम तिब्र पारिएको बताउनुभयो । मन्दीरको छाना छाउने काम, खानेपानी, शौचालय व्यवस्थापन देखि सरसफाई, भक्तजनलाई आवत जावतका लागि सडक निर्माण, पूजा गर्नका लागि ठाउँ व्यवस्थापनको काम समेत भईरहेको उहाँले जानकारी दिनुभयो । दुई बर्ष देखि हुन नसकेको मेला अहिले हुन लाग्दा भक्तजनको चाप बढ्ने अनुमान गरिएको उहाँले बताउनुभयो ।
उहाँले भन्नुभयो “यस वर्ष मेला भर्न वा पूजा गर्न आउने भक्तजनको संख्या ५ लाख हुने अनुमान गरेका छौ ।” केरुङगा उपभोक्ता समितिका अध्यक्ष अर्जुन भुजेलले मेला व्यवस्थापनका लागि समितिहरु जिम्मेवार ढङ्गले अघि वढेको बताउनुभयो । पूजा व्यवस्थापनका लागि १० सदस्यीय समिति बनाएर काम अघि वढाईएको उहाँले बताउनुभयो । मन्दिरमा पूजा गर्नका लागि बिहान ६ बजे देखि साँझ ५ बजे सम्म समय तोकिएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । साँझ ५ वजे पछि जंगली जनावारको चहलपहल हुने भएकाले सो समय निर्धाारण गरिएको उहाँको भनाई छ ।
मेला सञ्चालन गर्न आउने व्यवसायीहरुलाई साँझ ६ बजे पछि व्यवसाय वन्द गर्न लगाईने घौलाघारी सामुदायीक वनका अध्यक्ष लिलाराज भुषालले बताउनुभयो । मेला व्यवस्थापनका लागि १ सय १ सदस्यीय मुल व्यवस्थापन समिति गठन गरिएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । आठ वटा उप समिति निर्माण गरि मेला व्यवस्थापनको काम सुरु गरिएको छ । उहाँले भन्नुभयो “सामुदायीक वन क्षेत्र भित्र दिउँसोमा पार्कीङ् र मेलाको व्यवस्थापन गरिए पनि साँझ ६ वजे पछि मेला वन्द गर्ने गरि निर्णय गरेका छौ ।”
जंगली जनावारको आक्रमण हुन सक्ने भएकाले अघिल्ला बर्ष जस्तो अबेर सम्म मेला सञ्चालनमा रोक लगाईएको उहाँले बताउनुभयो । उहाँले थप्नुभयो “र्धुवे हात्तीले गएराती मात्रै चारवटा घर भत्काएको छ । जंगली जनावारको डर रातको समयमा बढ्दै गएको छ ।” भरतपुरतर्फबाट गएका र माडीतर्फबाट आउने सवारीहरुलाई निकुञ्ज बाहिर पार्किङ गर्ने व्यवस्था मिलाइएको उहाँले जानकारी दिनुभयो । चितवन राष्ट्रिय निकुञ्जका सूचना अधिकारी गणेश प्रसाद तिवारीले निर्धारीत स्थानमा मात्रै पूजापाठ गर्ने व्यवस्था मिलाईएको बताउनुभयो । स्वास्थ्य मापदण्डको पालना गर्दै बिक्रमबाबाको दर्शन गर्न आउन भक्तजनहरुलाई अपिल गरिएको उहाँले बताउनुभयो ।
उहाँले भन्नुभयो “कोरोनाको जोखिम कायमै छ । स्वास्थ्य मापदण्ड पालना गरेर मात्रै दर्शन गर्न आउनु होला ।” निकुञ्ज भित्र प्लाष्टिक जन्य बस्तु निषेध समेत गरिएको उहाँको भनाई छ । भक्तजनहरुले ल्याएको प्लाष्टिकका कारण निकुञ्ज क्षेत्र प्रदुषित बन्ने भएकाले भक्तजनलाई प्लाष्टिकका सामानाहरु निषेध गरिएको उहाँले बताउनुभयो । अघिल्ला वर्षहरुमा राप्ती नदीमा डुङ्गाको व्यवस्था गरिएको भए पनि यस वर्ष डुङ्गाको व्यबस्था नरहेको उहाँले जानकारी दिनुभयो ।
राप्ती पुलबाट करिब २ किलोमिटर निकुञ्जभित्र बिक्रमबाबाको दर्शन तथा पूजापाठ गर्ने गरिन्छ । यो पुजा बिशेष गरी थारु जातिमा प्रचलनमा रहेको छ । बिक्रमबाबाको पूजा परापूर्व कालदेखि थारु जातिले गर्ने भए पनि पछिल्लो समय सबै समुदायले पूजा गर्ने गर्छन् । सन्तान प्राप्ति र सुख लगायत मनोकांङ्क्षा पूरा हुने विश्वासका साथ बिक्रमबाबाको पूजा गर्ने गरीएको पाईन्छ ।








